• Schubert’s Greatest Hits

  • Lần cuối cùng bạn làm việc tốt là bao giờ?

  • Advertisements

TINH THẦN TỰ DO TRONG VĂN CHƯƠNG VÀ TRIẾT HỌC ANH

MINH HÙNG

.
Nước Anh, với vị trí địa lý tương đối biệt lập cùng nền văn hóa tạo nên bởi nhiều thế hệ quý tộc và hiệp sĩ, cũng là vùng đất lành nuôi dưỡng tinh thần tự do. Có thể nhìn nhận tinh thần tự do ấy qua hai xu hướng chính: xu hướng tự do chính trị và xu hướng tự do tinh thần. Tự do chính trị là xu hướng nhấn mạnh đến quyền cá nhân trong xã hội, những người ủng hộ xu hướng này muốn tạo dựng lên một xã hội nơi các quyền cá nhân cơ bản của con người như: quyền tự do ngôn luận, quyền tự do báo chí, quyền tự do tôn giáo, quyền tự do bầu cử… được nhà nước cùng mọi người dân tôn trọng và bảo đảm. Tự do tinh thần hướng vào các vấn đề mang tính cá nhân hơn, xu hướng này thường xuất hiện ở các nghệ sĩ, nhà văn, nhà thơ, thể hiện ở việc họ giải phóng cái tôi cá nhân khỏi những tư tưởng sẵn có, họ thoát ly khỏi ảnh hưởng của dòng chảy tư tưởng thời đại sẵn có để vươn lên những giá trị đặc sắc riêng có. Hai xu hướng tự do này đều được biểu hiện cả trong văn chương lẫn triết học Anh.
  1. Xu hướng tự do chính trị

Thời Phục Hưng ở Anh: Sự trỗi dậy của quyền lực tri thức

Thời Phục Hưng ở Anh bắt đầu từ cuối thế kỷ 15 và kéo dài đến đầu thế kỷ 17, đây là thời kỳ đánh dấu những bước khởi đầu cho xu hướng tự do chính trị ở Anh. Trước đó, đời sống chính trị bóp nghẹt quyền cá nhân của con người, quyền lực tập trung hoàn toàn trong tay nhà vua và nhà thờ. Nhà vua, sau khi dùng đủ những âm mưu quỷ quyệt, thốt lên những lời hứa hẹn giả dối, hy sinh không thương tiếc máu xương của dân chúng, rồi lên ngôi và tự coi địa vị của mình là “do Thượng Đế ban cho”. Nhà thờ Kitô giáo xây dựng quyền lực dựa trên niềm tin và nỗi sợ của tín đồ, họ vẽ ra những viễn cảnh đầy quỷ dữ, họ ngăn trở khoa học – nghệ thuật phát triển, và buộc con người phải tuân theo những giới luật khắt khe. Trong xã hội ấy, các quyền cá nhân cơ bản của dân chúng gần như không được nhắc tới. Tiếp tục đọc

Advertisements

ĐỌC NƯỚC MẮT MỘT THỜI

TS Lê Thanh Hải

Tiểu thuyết Nước mắt một thời

Tác phẩm Nước mắt một thời ghi lại lịch sử bằng tiểu thuyết, một thủ pháp thường gặp trong văn học, đặc biệt là khi những câu chuyện trong quá khứ còn bị kiểm duyệt. Nhà văn Nguyễn Khoa Đăng viết về thời kỳ cải cách ruộng đất, cũng giống như Tô Hoài, nhưng sâu hơn về tuyến tư duy của nhân vật. Vì là nhà báo, nên tác giả biết cách lấy bối cảnh lịch sừ làm sân khấu – setting để xây dựng câu chuyện – narrative. Nhờ làm thầy cãi, như tự giới thiệu ngoài bìa gấp về vai trò của mình cho hơn 200 vụ án oan sai, mà tác giả dễ dàng phân tích sự biến chuyển về suy nghĩ trong con người dẫn đến hành vi tội phạm, đặc biệt là tội ác chống nhân loại – crime against humanity. Có lẽ được đào tạo cơ bản về văn chương và kịch nghệ, mà tác giả đã thành công trong việc xây dựng tác phẩm văn học dựa trên những tư liệu có thật, chứ không phải loại văn chương “ám chỉ” mà ông từng giải thích khi được phỏng vấn, tức là loại văn bê nguyên hình mẫu vào nhân vật. Nước Mắt Một Thời được NXB Hội nhà văn văn phát hành từ năm 2009, xứng đáng được đưa vào danh sách các tác phẩm cần đọc thêm trong chương trình bình giảng văn học để học sinh tiếp nhận kỹ năng sáng tác. Với tôi, quyển truyện được nhà văn tặng chắc chắn sẽ là bài tập đọc bắt buộc cho sinh viên ngành Việt Nam học, đặc biệt là sinh viên nước ngoài hay gốc Việt muốn tìm hiểu Việt Nam. Tiếp tục đọc

TẠ DUY ANH RA MẮT TIỂU THUYẾT MỚI TINH VỚI BÚT DANH MỚI TOE*

Thanh Vũ

Trong dịp triển lãm sách quốc tế vừa rồi tại Công viên Thống Nhất, không ít bạn đọc được rỉ tai nhau về cuốn tiểu thuyết có hình thức cực kì bắt mắt tên là Mối chúa, của tác giả Đãng Khấu, một cái tên lạ hoắc trên văn đàn. Có ông nhà văn ở Vũng Tầu được đọc trước về cuốn sách từ khi nó chưa chính thức lưu hành còn nhắn cho một số bạn bè là nên mua nhanh Mối chúa kẻo “không kịp”? Một số người, tận khi cầm sách trên tay mang về nhà, vẫn không hề biết Đãng Khấu là bút danh mới toe của Tạ Duy Anh.

Đây có lẽ là cuốn tiểu thuyết đồ sộ nhất của nhà văn họ Tạ, cho tới thời điểm này. Hiện thực được khai thác là những vấn đề nóng bỏng nhất của thời hiện đại, của ngay tại thời điểm này và có thể còn của nhiều năm tháng tiếp theo. Người ta thấy bóng dáng của hàng loạt vụ việc đang dần trở thành những sự kiện lịch sử như vụ cưỡng chế thu hồi đất Ecopak, Dương Nội, vụ Đoàn Văn Vươn… Hình ảnh của một cái nhà máy thép gây ô nhiễm nghiêm trọng trong tác phẩm khiến bạn đọc có thể liên tưởng tới khu công nghiệp Fomosa ở Hà Tĩnh và cái sân gôn trong tiểu thuyết là tâm điểm của câu chuyện bi hài, hoàn toàn có thể là cái sân gôn đầy tai tiếng của nhóm người quyền lực nào đó đang gây nhức nhối xã hội. Ngay cả cái kết của tiểu thuyết, như một logic tất yếu được tác giả chuẩn bị công phu, thì lại gần như mô phỏng vụ bắn giết lẫn nhau của những quan chức chủ chốt tại Yên Bái… Tiếp tục đọc

Trung Quốc luôn thù hằn và hiếu chiến

Wall Street Journal

Tác giả: Stephen R. Platt

Dịch giả: Song Phan

Howard W. French, tác giả sách Everything Under the Heavens. Ảnh: AsiaStore.

Stephen R. Platt điểm cuốn sách “Everything Under the Heavens” (Mọi thứ dưới trời) của Howard W. French.

Các nhà lãnh đạo Trung Quốc sử dụng các bản đồ lịch sử giống như dùi cui, và những tuyên bố dối trá của họ bây giờ tạo thành điều mà nhiều người Trung Quốc tin là “trật tự tự nhiên” cần phải được phục hồi.

Trong cuốn sách có thể tìm đọc được và thú vị của ông về các tham vọng toàn cầu của Trung Quốc, Howard French viết, “Lịch sử để lại cho Trung Quốc tình hình địa chính trị phức tạp nhất trong bất kỳ nước lớn nào, không trừ nước nào”. Ông không nói quá. Với biên giới đất liền dài 14.000 dặm và 20 nước láng giềng liền kề, quá rõ vì sao Trung Quốc lại mong muốn thứ trật tự khu vực có thể bảo đảm an ninh và tính trung tâm của chính họ.

Ông French khám phá ra mong muốn đó thông qua từ “tian xia” (thiên hạ) của Trung Quốc mà ông dịch là “Mọi thứ dưới trời”. Nó bao hàm cách nhìn thế giới thời các vương triều trước đây, Tiếp tục đọc

Sách ‘Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền’ thời Việt Nam Cộng hòa

Trần Long Vi 

Luật Khoa xin giới thiệu đến quý bạn đọc tập sách Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền do Bộ Giáo dục – Việt Nam Cộng hòa dịch và ấn hành năm 1965 tại Sài Gòn.

Tập sách này có kích thước 12×15 cm, dày 40 trang, được in nhân kỷ niệm 17 năm ngày Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền năm 1948 tại Paris, đánh dấu một bước ngoặt lớn của nhân loại trong lĩnh vực nhân quyền.

Những thảm hoạ nhân quyền trong Chiến tranh Thế giới thứ hai đã thúc đẩy các quốc gia cần thừa nhận một chuẩn mực chung về nhân quyền, đảm bảo không ai bị phân biệt đối xử, ai cũng như ai, đều có quyền sống trong an bình và no ấm. Tiếp tục đọc